Boek
Nederlands

De zwarte steen : roman

De zwarte steen : roman

Genre:
In het jaar 2092 is Europa scherp verdeeld door een demarcatielijn: een rijke enclave wordt met geweld afgeschermd van de armoedige buitengewesten.
Onderwerp
Europa
Titel
De zwarte steen : roman
Auteur
Geert Van Istendael
Taal
Nederlands
Uitgever
Amsterdam: Atlas, 2003
239 p.
ISBN
90-450-1079-8 (paperback)

Besprekingen

De zwarte steen

ANTWERPEN - Bijna een bladzijde lang is de lijst boeken en auteurs die Geert Van Istendael gebruikt heeft voor zijn tweede roman De zwarte steen. Vreemd genoeg staan daar niet de namen bij van Paul Auster of de Mad Max-filmcyclus. De zwarte steen is de geschreven versie van een post-apocalyptische road movie. Helaas heeft Van Istendael ook topzware ambities met zijn roman: het Europa van het jaar 2092 schetsen.

Geert Van Istendael schetst Europa 2092

In drie briljante pagina's wordt hoofdpersonage Nicolaas Hemers in dit boek gekatapulteerd. De verwachtingen zijn dan nog hoog gespannen, maar vrij snel voel je dat Van Istendael die niet kan inlossen. Hemers is een uitgebluste journalist bij Radio Brussel en heeft bonje met zijn vrouwelijke baas. Dat lees je in gekunstelde dialogen die deze lezer niet konden overtuigen.

We zitten in 2092. Europa is opgedeeld in twee zones: een supergecultiveerde rijke zone en een arme zone waarover weinig feiten bekend zijn. De zwarte steen is een dystopie, de toekomst ziet er slecht uit. Behoorlijk wat boeken slagen er in om die mogelijke toekomst op een realistische manier te beschrijven. Dat heb je bijna nooit met De zwarte steen. De flats zijn kleiner dan de hedendaagse, een privé-militiemacht controleert delen van de stad en vers fruit is er blijkbaar ook niet meer.

Geen spannende nieuwe technieken, verrassende denkbeelden, nieuwe man-…Lees verder

Tasten in het duister

In een somber en gedegenereerd Europa van binnen een eeuw laat Geert van Istendael zijn klassieke held op zoek gaan naar waarheid en vervulling. Om hem te volgen moet de lezer zich een weg banen door verhalen met grote omwegen en een stoet van verwijzingen naar monumenten uit de wereldliteratuur.
Het zijn beproefde procédés. Eén: de toekomstroman. Je laat een verhaal drijven op hypothetische ontwikkelingen waarvan vandaag de mogelijke aanzet wordt gegeven. Straks wordt het Europa van het rijke en arrogante Westen in één klap uitgebreid met tien nieuwe leden van aan de oostrand, met enige achterstand, en dat zal een rem zetten op de economische ontwikkeling hier en een deel van de rijkdom draineren naar de periferie. In zijn nieuwe roman De zwarte steen ziet Geert van Istendael daaruit over een kleine eeuw een gedesorganiseerd en opnieuw gedegenereerd Europa met twee snelheden groeien. Zo groot zijn de verschillen, zo onbeheersbaar is de ontwikkeling gevorderd dat er dwars door de unie een grillige, primitieve demarcatielijn van met scheermesjes bezaaide ijzerdraad getrokken is, met hier en daar een controlepost met wachten die moeten worden omgekocht. In 'Zonië' heerst de barbarij. Moord, brand, overval, plundering. Een toekomstroman leent zich uitstekend tot hedendaagse maats…Lees verder

De lotgevallen van een steen

Europa is een van de stokpaardjes van Geert van Istendael. Er wordt zoveel over de toekomst van het continent gezegd, maar bijna nooit is het iets zinnigs, aldus de auteur. In zijn nieuwe roman, De zwarte steen, denkt hij het beeld van het Europa met twee snelheden' tot het uiterste door. Het resultaat is een duister, visionair sprookje over het avondland aan het einde van de eenentwintigste eeuw.

Interview

De geloofwaardigheid heeft helemaal niks te maken met de waarheid, maar met de overtuigingskracht van de fictie'

Zeven jaar lang, ,,met gaten en hiaten'', werkte Geert van Istendael aan zijn nieuwste, duister visionaire en sprookjesachtige roman. ,,Dit boek is anders ontstaan dan alle andere boeken die ik heb geschreven,'' zegt hij en kijkt een ogenblik rond in het rumoerige Rotterdamse café Dudok. ,,Zolang, intens en vol tegenslagen, dat gebeurde me niet eerder. Zeven jaar lang spookte De zwarte steen door mijn troebele hersenen.''

De boeken die Van Istendael tot nu toe in opdracht schreef, gingen hem op de ene of andere manier gemakkelijker af. ,,Ik schrijf graag in opdracht. Bach en Shakespeare schreven ook in opdracht. Waarom zou ik me boven hen verheven voelen?''

Neem Het Belgisch labyrint, het mooie boek over de aard van zijn verguisde en geliefde vaderland (,,Ik bemin België omdat het bestaat. Ik haat België omdat het bestaat''), dat de …Lees verder

Een uit de hand gelopen jongensboek

'De Zwarte Steen' is de tweede roman van de schrijver en ex-journalist Geert van Istendael. Het is een bizarre fabel, half thriller, half mythe, die een onthutsend beeld schept van het Europa van 2092. De wereld is dan verdeeld in het richtlijnengebied - het zelfgenoegzame rijke Europa - en het 'Onland', een 'wasteland' ten prooi aan bendes en geweld. De scheidingslijn tussen beide werelden loopt dwars door Brussel. Het boek is erg mooi geschreven, maar ondanks een verrassende ontknoping mangelt er op het vlak van de constructie nogal wat aan.

Geert van Istendael is een taalvirtuoos, dat heeft hij in zijn eerdere werk al voldoende bewezen. Hier, in zijn tweede roman, is het niet anders. Virtuoze passages zijn er bij overvloed. De beschrijving van de storm op de eerste pagina's is een barok staaltje van taalbeheersing. En zo zijn er meer passages. Zoals een hilarische compilatie van Euroambtenarenjargon. Zelfs de tekst op de achterflap is een meesterwerkje: 'Dit boek is een brok basalt, een diamant, een veeg slijk, dit boek is een mythologie van de eenentwintigste eeuw, een démasqué van Europa, een daad van sadisme, dit boek is een conte philosophique, een burleske liefdesgeschiedenis, een middeleeuwse sage, dit is een uit de hand gelopen jongensboek (...).' Enzovoort. En allemaal nog waar ook.

De hoofdpersoon van het boek, Nicolaas Hemers, is journalist bij Radio Brussel. Hij steelt een steen bij zijn hoofdredacteur en neemt de facto ontslag. Hij vindt in de buurt van de vervallen KVS (nu gerestaureerd, in 2092 alw…Lees verder

Op het einde van de 21e eeuw steelt Nicolaas Hemers, journalist bij Radio Brussel, een zwarte steen bij zijn onuitstaanbare hoofdredacteur Suze Preijput. Hij krijgt de bons en op de koop toe laat zijn Griekse vriendin Penelope hem in de steek. Van zijn vriend Pollano krijgt hij de opdracht een reportage te maken over de Vrije Economische Zones, de achtergebleven gebieden die het welvarende Richtlijngebied Europa intussen heeft afgestoten. Hemers aanvaardt de opdracht, vooral omdat hij op zoek wil gaan naar Ida Belyce, zijn mysterieuze grootmoeder van wie hij aanneemt dat ze -- als ze nog leeft -- in Onland vertoeft. Hij raakt verzeild in een onherbergzaam gebied, opgesloten in een cel zonder tralies bij een oude man en diens knecht. Vreemd genoeg wordt hij door hen vergast op de heerlijkste spijzen en dranken, een gelegenheid voor de verteller om zich te buiten te gaan in smeuïge gastronomische beschrijvingen. In een grillige structuur wordt de geschiedenis van Onland uit de doeken ge…Lees verder
Combinatie van zwartgallige toekomstroman, filosofisch sprookje en schelmenroman. In het jaar 2092 is Europa scherp verdeeld door een demarcatielijn: een rijke enclave wordt met geweld afgeschermd van de armmoedige buitengewesten. De hoofdpersoon is radiojournalist Nicholas Hemers, hij is een stoere sjacheraar, een originele levensgenieter, een zware drinker en een eigenwijze reporter. Hij gaat 'undercover' op onderzoek uit in de buitengewesten, waar het recht van de sterkste geldt. Hij ontmoet hier een legendarische bandietenleider, die hem bescherming biedt. Bij een rijk gevulde dis vertellen ze elkaar gedurende enkele dagen hun verhalen. De lezer krijgt langzamerhand greep op de situatie, de zwarte steen uit de titel vormt letterlijk het sluitstuk van de roman. Tweede roman van de Vlaamse journalist Geert van Istendael (1947), onder andere bekend van zijn reportageboek 'Arm Brussel'. Van Istendael hanteert hier een vitalistisch proza, gekenmerkt door een bloemrijk, archaïsch woordg…Lees verder

Over Geert Van Istendael

CC BY-SA 4.0 - Foto van/door Tim De Couvreur

Geert van Istendael, officieel Geert Maria Mauritius Julianus Vanistendael (Ukkel, 29 maart 1947) is een prozaschrijver, dichter, essayist, publicist en vertaler. Voorheen was hij ook journalist en nieuwslezer.

Biografie

Achtergrond, opleiding en journalistieke carrière

Van Istendael groeide op in een internationaal gericht en intellectueel milieu. Zo was zijn vader August Vanistendael, die drie dichtbundels publiceerde, persoonlijk raadgever van de (West-)Duitse bondskanselier Konrad Adenauer en kardinaal Frings van Keulen. Van Istendael bracht een gedeelte van zijn jeugd door in de Nederlandse stad Utrecht, in de wijk Oog in Al, en heeft sindsdien een grote (doch niet altijd onkritische) liefde voor Nederland en de Nederlanders gekoesterd. Hij is de broer van Frans Vanis…Lees verder op Wikipedia