De eigenaar van een Duitse investeringsbank schrijft een kritisch politiek manifest over het economische systeem, dat vervolgens grote politieke gevolgen heeft.
Titre
Opperduitsland
Auteur
Alexander Schimmelbusch
Traducteur
Kris Lauwerys Isabelle Schoepen
Langue
Néerlandais
Langue originale
Allemand
Titre original
Hochdeutschland
Éditeur
Amsterdam: Prometheus, 2019
220 p.
ISBN
9789044639049 (paperback)

Plusieurs langues:

Commentaires

Duits onelinerkanon schiet zijn doel voorbij

ROMAN. Alexander Schimmelbusch neemt in het gehypete Opperduitsland een boosaardig loopje met kapitalistische bankiersuitwassen. Een bijtende satire die aanvankelijk leest met de vaart van een gestroomlijnde ICE-trein. Tot hij van de rails vliegt.

'Een Duits antwoord op Michel Houellebecqs Onderworpen', zo staat er op de achterflap van Opperduitsland. Uitgeverij Prometheus weet hoe ze de lezer bij de lurven moet nemen. Toch is het citaat niet helemaal uit de lucht gegrepen. Ook in dit boek wordt er een wel erg onorthodoxe stormloop naar de macht verbeeld. Maar Alexander Schimmelbusch (°1975) gaat schetsmatiger te werk en de satire ligt er te vingerdik op. Niettemin roept het snedige cynisme van hoofdpersonage Victor weleens reminiscenties op aan de grondtoon van Houellebecq.

De Oostenrijker Schimmelbusch - en nee, dat is geen komisch pseudoniem - zette vorige zomer half literair Duitsland op stelten met zijn vierde roman, waarin hij het land een malicieuze spiegel voorhoudt. Opperduitsland weifelt tussen een pamflet, een economisch traktaat en een zwart-humoristische roman over laat-kapitalistische ontsporingen. Schimmelbusch lijkt er vooral op uit ons te overdonderen met hoogst citeerbare frasen. Talloze pagina's…Lire la suite

Een Duitse Don Draper

Opperduitsland van de voormalige investeringsbankier Alexander ­Schimmelbusch krijgt tonnen media-aandacht. Daarin krijgen we een verrassende visie op de financiële wereld, maar daarachter schuilt een middelmatige roman.

Zelden werd een Duitse roman met zoveel getoeter op ons losgelaten als Opperduitsland van Alexander Schimmelbusch. Die Zeit sprak over een briljante roman, de Süddeutsche Zeitung vergeleek de schrijver met Bret Easton Ellis en Michel Houellebecq en de hype was vertrokken. Ook bij ons. 'Duitsland raakt niet uitgepraat over deze roman', kopte het Nederlandse blad Trouw al in de zomer. Toen moest de Nederlandse vertaling - waar acht uitgeverijen om streden - nog verschijnen.

Waarom al die media-aandacht? Hetzelfde gebeurde met De ­hoofdstad van Robert Menasse, een roman die zich afspeelt in de Europese instellingen in Brussel. Ook Schimmelbusch begeeft zich op terrein waar je doorgaans meer journalisten dan romanschrijvers aantreft: de financiële wereld. Het is een omgeving die hij door en door kent. Zijn vader was een topindustrieel, zelf werkte hij vijf jaar als investeringsbankier in Londen. Die vet betaalde baan ruilde hij in voor een schrijversbestaan in Berl…Lire la suite

Brutale blauwdruk voor een nieuw Duitsland

Alexander Schimmelbusch schetst in zijn roman een spectaculair vergezicht waar menig werkgever en socialist opgewonden van zal raken. Maakt dat hem tot het Duitse antwoord op Houellebecq?

'Ik ben beschikbaar', stelt bankier Dirk Scheringa begin 2009 op de voorpagina van de Volkskrant, 'als gevolmachtigd crisisminister op financieel gebied.' Twaalf maanden is alles wat hij nodig heeft om Nederland uit het economische moeras te trekken. Het worden er zeven. Niet om het vaderland te redden, maar om zijn eigen bedrijf failliet te laten gaan.

Het is een wijze les voor alle overmoedige managers die op gezette tijden roepen om een zakenkabinet. Zoals ook Victor, de hoofdpersoon uit Alexander Schimmelbusch' hype-roman Opperduitsland. Hij ontwerpt een blauwdruk om Duitsland weer economisch te doen zegevieren - maar daarover later meer.

Victor is verbitterd. Zijn elektrische Porsche 'Shere Khan' vindt hij pijnlijk. Net als de glazen villa in de heuvels bij Frankfurt waar hij woont, de wijn die hij drinkt en misschien ook wel de 102 appartementen in Berlijn die hij kocht, bij wijze van pensioenspaarpot. Victor is gescheiden. Niet vanwege zijn ex, maar gewoon, omd…Lire la suite

Geen Duitse Houellebecq

Het Duitse antwoord op Michel Houellebecq? Veel verder dan wat populistisch gemompel raakt fenomeen Alexander Schimmelbusch niet. Volledig stilzwijgen ware zelfs beter geweest.

Honderd miljoen euro. Het is een ruwe schatting – hij kan er een paar miljoen naast zitten – maar dat Victor zichzelf rijk mag noemen, is een understatement. Als topbankier hoeft hij daar weinig voor te doen: het geld stroomt binnen. Zoals dat bij zijn status hoort, woont hij in een modernistische villa in een rustig dorpje net buiten Frankfurt en bedient hij zich voor het woon-werkverkeer van een getunede Porsche. Ergens lopen nog een ex-vrouw rond van wie hij vreedzaam gescheiden is en een brave dochter die hij om de week ziet. Een perfect leven, maar ook een beetje saai – zelfs met ministers over Venetiaanse bars keuvelen gaat na een poosje vervelen. Na een mislukte poging om een roman te schrijven stort hij zich op de politiek. Onder het genot van een fles wijn van 2400 euro flanst Victor een manifest in elkaar waarin hij de Duitse maatschappij grondig hervormt. Hij stuurt het pamflet door naar zijn vriend Ali, die voor Die Grünen in het parlement zetelt…Lire la suite

Een mede-eigenaar van een investeringsbank kan - succesvol en puissant rijk - zijn werkterrein niet meer serieus nemen. Als tijdverdrijf schrijft hij in een flow een politiek manifest met een cynische inslag, dat het hele economische systeem ter discussie stelt. Een politieke vriend gebruikt het traktaat als beginsel voor een partijprogramma, wat uiteindelijk tot een machtswisseling in Duitsland leidt. Roman die in Duitsland veel succes heeft, maar ook omstreden is in verband met het gezochte slot en de hypocrisie van de hoofdpersoon. Een boek, met veel ingewikkelde zinsconstructies en managersjargon, dat kritische vragen stelt, maar ook grotesk overdrijft. De auteur (1975) werkte als consultant bij een investeringsbank.

Rechtse angsten en linkse wensen

De zelfkastijding van Alexander Schimmelbusch werd in Duitsland jubelend ontvangen.

Als motto geeft Alexander Schimmelbusch zijn nieuwe roman wat kretologie uit McKinsey's adviesfabriek mee, over 'streefdoelen' en 'interpretatiekaders'. Het is vast een boek, denk je dan, over vervelende, verveelde managers. De auteur werkte zelf jarenlang als consultant bij een investeringsbank in Londen. Maar vanuit de leegte van dat yuppenbestaan blijkt hij een nogal hilarische toekomstvisie op Duitsland en West-Europa te kunnen toveren. 'Opperduitsland' (oorspronkelijk 'Hochdeutschland') is een messcherpe ideeënroman over geld en macht. De satirische titel duidt er al op dat Schimmelbusch daarbij het populisme niet schuwt.

Hoofdpersoon Victor is een multimiljonair van 39, 'de pensioenleeftijd voor investeringsbankiers'. Dit zijn zijn eigen woorden: nagenoeg het hele boek bestaat uit Victors overspannen gedachten. Hij leidt de Birken Bank in Duitslands financiële centrum Frankfurt, omdat hem dat is komen aanwaaien - zoals alles. Hij is doorgaans alleen, een zeer…Lire la suite

Suggestions